Yaygın Pire Türleri

Pirelerin pek çok türü vardır, ancak Türkiye’de problemlerin çoğunluğu kedi ve köpeklerden kaynaklanmaktadır.
Pirelerle ilgili temel endişe pire ısırıklarının genellikle size veya evcil hayvanlarınıza sıkıntı ve rahatsızlık vermesidir.

Kedi Piresi

(Ctenocephalides felis)

Kedi pireleri taşıyıcının uygun olup olmadığını ısırana kadar karar veremez. Eğer uygun değilse yakın bir süre içinde pire hayvandan ayrılır.

Görünüş

  • Kedi piresi 2-3 mm uzunluğunda kanatsız kenelerdir. Bir uçtan diğer uca düz şekillidirler ve zıplamalarını sağlayan uzun bacakları vardır.
  • Diğer pire türlerinden ayıran yanaksal ve pronotal petekleri vardır.

Yaşam Döngüsü

  • Pireler dört evreden geçerler: Yumurta, larva, pupa ve yetişkin. Yumurtalar küçük ve beyazdır. Bu fazların hepsi iki hafta ile 8 ay arasında gerçekleşir.
  • Yetişkin pireler hayvan titreşiminden ya da insan hareketinden, basınçtan, ısıdan gürültüden ya da karbondioksit belirtilerinden potansiyel kan besini olduğunu anlar.
  • Bir kedi piresi yalnızca insan kanı üzerinden beslenerek yaşam döngüsünü tamamlayamaz.

Habits

  • Bu pireler kedi yatağı gibi taşıyıcının genellikle dinlenme yerlerinde yaşarlar. Bu yerler gelişmemiş pirelerin olgunlaştığı yerdir.

Köpek Piresi

(Ctenocephalides canis)

Ergin köpek pireleri kedi ve köpeklerin kanlarından beslenirler; zaman zaman insanları da ısırır.
Tenyalar gibi insanları da etkileyebilirler.

Görünüşleri

  • Yetişkinlerin rengi kahverengi siyahtır, ancak beslendikten sonra kırmızımsı siyah görünürler.
  • Yetişkin pireler 1-4 mm uzunluğundadır. Bacaksız larvalar kırık beyazdır ve 5 mm uzunluğundadır.

Yaşam Döngüsü

  • Pireler 4 evreden geçerler: Yumurta, larva, pupa ve yetişkin    
  • Larvalar yetişkinlerden daha uzundur ve etrafında kümelendiği yerin kuru kan kalıntıları, dışkı ve organik maddelerle beslenirler.

Davranışları

  • Vücutları yana doğru düzleşmiştir bu durum hayvanın tüyleri arasında daha rahat hareket etmelerini
  • 6 inc zıplayabildiklerinde taşıyıcıdan taşıyıcıya atlayabilirler, bahçe çimleri etrafında kümelenebilirler.

İnsan Piresi

(Pulex irritans)

Vücutta her hangi bir yeri ısırabilirler, bunun yanı sıra derinin üzerinde yürüdükçe kaşıntı yaratabilirler.

Görünüşleri

  • Pireler siyah, kahverengimsi siyah kanatsız haşerelerdir. Yetişkin pireler 1-4 mm uzunluğundadır.
  • Konuk oldukları canlıların kanlarından beslenmek için derilerini delebilecek uzun ve ince hortumlara sahiplerdir.

Yaşam Döngüsü

  • Dişi bir pire her kan besininden sonra 4 ila 8 arasında yumurta bırakabilir ve yaşamı boyunca birkaç yüz yumurta üretebilir.
  • 0,5 mm. Uzunluğundaki pürüzsüz oval ve açık renkli yumurtalar, vücuda, yatağa ve konuk yuvaya sıkıca tutunmazlar ancak taşınırlar.
  • Yetişkinler; larva ve pupa dönemi tamamladıktan bir iki hafta sonra ortaya çıkarlar. Elverişsiz koşullarda pupa dönemi bir yıl kadar sürebilir.

Davranışları

  • Bir taşıyıcıdan diğerine geçtikleri için hastalık bulaştırma riskleri vardır.
  • Yersinia pestit (veba) hastalığının bilinen taşıyıcısıdır.
  • İnsan pireleri köpek, sıçan, domuz, geyik ve tilki gibi hayvanlarda da bulunabilir.

Kuş Piresi

(Ceratophyllus gallinae)

Kuş pireleri tavuk kafeslerinde, damızlıklarda ve benzer ortamlarda inanılmaz seviyede üreyebilirler.

Görünüş

  • Yetişkin pireler genelde kahverengidir ve 1-8 mm. uzunluğundadır.
  • Ağızları deriyi delebilecek ve kanı emecek biçimde uyarlanmıştır. Bu parçalar kafadan aşağı doğru gelir.

Yaşam Döngüleri

  • Yuvalanma dönemlerinde taşıyıcı ve/veya ergenin düzenli kan besini ulaşılabilir olduğunda sürekli türerler.
  • Eğer yuva yeniden kullanılıyorsa pupa yeniden yumurtlayacak, çiftleşecek ve üreme döngüsünü tamamlayacaktır.

Davranışları

  • Kuş bitleri çok kısa bir süre kapalı alanlarda ve sadece yuvalarda yaşayabilirler.
  • Kuşlar yuvadan ayrıldıklarında ergin bitler de yeni bir taşıyıcı bulmak zorundadırlar.